Θέλουμε αυτός που θα έρθει να τα θυμάται αυτά που έφαγε». Το μαγαζί είναι μικρό, το πάρκινγκ δύσκολο, αλλά η πρώτη ύλη είναι ποιοτική και το χαμόγελο αληθινό. «Δεν έχουμε ανέσεις, έχουμε γωνίτσες, ώστε ο χώρος μας να είναι όμορφος. Μια φωτογραφία στον τοίχο απεικονίζει το Μικρολίμανο το 1920, τότε που είχε μόνο ψαροκάικα.

Το λάθος που κάνουμε όταν κόβουμε το καρπούζι και χαλάει πιο γρήγορα

Είναι όλα μελετημένα στην εντέλεια, με φοβερό γούστο. Το ψωμί τους είναι μετσοβίτικο και το παίρνουν από έναν φούρνο στον Προφήτη Ηλεία, τα λαχανικά τους είναι εποχής και ο μανάβης συνεργάτης τους χρόνια. Τα οστρακοειδή, όπως τα στρείδια, οι γυαλιστερές, τα κυδώνια και τα χτένια έρχονται μόνο επί παραγγελία, μία μέρα πριν. Τα θαλασσινά είναι πάντα φρέσκα, γιατί αγοράζουν ό,τι βρίσκουν. Τις τηγανίζει σε ένα τσουκάλι -ούτε φριτέζες ούτε τηγάνια- σε φρέσκο λάδι και βγαίνουν όνειρο – χρυσαφένιες, τραγανές και πεντανόστιμες. Δεν της αρέσει ούτε ξύλο κοπής να χρησιμοποιεί, θέλει να έχει η καθεμιά το σχήμα της.

Κρητικός ο μπαμπάς, Σμυρνιά η μαμά, η νοστιμιά στα πιάτα που σέρβιραν ήταν δεδομένη. Πρόκειται για ένα μικρό μαγαζί, μία οικογενειακή επιχείρηση, που ξεκίνησε να λειτουργεί «ερασιτεχνικά», αλλά έχει εξελιχθεί σε στέκι όσων αγαπούν το φρέσκο ψάρι. Άχαστο πιάτο η σουπιά που ψήνεται ολόκληρη στη σχάρα με το μελάνι της, μεζές εκλεκτός, μαζί με την τραγανή, ψωμωμένη μαρίδα, που τώρα στην εποχή της, τρώγεται σαν πατατάκι. Που κόβουν μια-μια την πατάτα, στο χέρι και όχι σε ξύλο κοπής, αφού πρώτα αναζητήσουν στα πέρατα της Ελλάδας την καλύτερη, που την τηγανίζουν στο παλιό τηγάνι.

• Λέω μαγαζί αλλά στην πραγματικότητα πρόκειται για το σπίτι των ιδιοκτητών, το παλιό σαλόνι και τη βεράντα τους.
• Τα μπλε καβουράκια που φέρνουν από την Καβάλα είναι μεζές από τους λίγους.
• Στο κέντρο, η ταμπέλα της «Ψαροταβέρνας του Μανώλη» και πιο δίπλα είναι κρεμασμένη μία φωτογραφία από την επίσκεψη του Μπαράκ Ομπάμα στην Αθήνα.
• Όμως, κάπου την ξέχασα και την ξαναθυμήθηκα τις προάλλες όταν τυχαία είδα σε μια έξοδό μου τον Νέστορα να τρώει στο διπλανό τραπέζι.

Φάγαμε στη μοναδική ψαροταβέρνα στα Βλάχικα

Την ανακάλυψα τυχαία, στο google maps στις νοητές βόλτες που έκανα στην Αθήνα κατά την πρώτη καραντίνα. Μόνο αν μένεις στη γειτονιά ή αν μπλεχτείς τυχαία στις ανηφοριές της περιοχής θα τη δεις. Χωμένη σε ένα δρομάκι της Καστέλλας, ανάμεσα σε παλιές μονοκατοικίες και μοντέρνες πολυκατοικίες, βρίσκεται η ψαροταβέρνα Ψαροκαστέλλα. Με φήμη που ξεπερνά πλέον τα στενά όρια Αθήνας και Πειραιά, η all time classic ψαροταβέρνα Δουράμπεης συνεχίζει να παραδίδει μαθήματα απλής ψαροφαγίας.

Είναι πιπεράτη, με αρώματα εσπεριδοειδων, λίγο γλυκιά, λίγο ξινή και λιγουλάκι πικάντικη και ταιριάζει τέλεια με τις γάμπαρες. Τις συνταγές τις έχω από την οικογένειά μου, αλλά παίρνω ιδέες από παντού. Η Μαρία έμαθε πολλά δουλεύοντας δίπλα στον πατέρα της, αλλά τις συνταγές και τα μυστικά της κουζίνας τα διδάχθηκε από την Πολίτισσα μητέρα και τη γιαγιά της.

Στα κυρίως πιάτα και πιο συγκεκριμένα στα ψάρια, οι επιλογές ποικίλλουν ανάλογα τη μέρα που θα βρεθείτε στο κατάστημα και τα είδη που τα καΐκια θα έχουν προμηθεύσει. Μετά, όμως, η όποια απορία λύνεται, αφού ο κεντρικός ήρωας της φωτογραφίας δεν είναι ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, αλλά ο Νέστορας, που εκείνη την εποχή υπηρετούσε ως εύζωνας στην Προεδρική Φρουρά. Στο κέντρο, η ταμπέλα της «Ψαροταβέρνας του Μανώλη» και πιο δίπλα είναι κρεμασμένη μία φωτογραφία από την επίσκεψη του Μπαράκ Ομπάμα στην Αθήνα.

Ρογκότη 1928: η Θεσσαλονίκη ξανατρώει τα σουτζουκάκια που άφησαν εποχή

Στο τηγάνισμα όμως μαστόρισσα είναι η Μαρία, που τις κόβει στο χέρι. «Κυνηγάμε την καλή πατάτα ανάλογα με την εποχή – ξεκινάμε από τη Γαλλία, την Αίγυπτο, την Κύπρο, το καλοκαίρι από τη νότια Ελλάδα και τα νησιά και προς το τέλος του καλοκαιριού ανεβαίνουμε βόρεια, στο Νευροκόπι. Η ταραμοσαλάτα είναι κι αυτή χειροποίητη, τη φτιάχνουν κάθε πρωί. Το χταπόδι -από τη Χίο- το φτιάχνουν μελωμένο, το σβήνουν με ημίγλυκο κρασί και βάζουν στο τέλος λίγο φρέσκο λάδι και χειροποίητο ξύδι από την Κρήτη.

Για τους λάτρεις των οστρακοειδών τον πρώτο λόγο έχουν τα θαλασσινά κυδώνια, τα ψητά χτένια αλλά και οι μαγειρεμένες αχνιστές πετροσωλήνες. Τις τηγανίζει σε ένα τσουκαλάκι σε φρέσκο λάδι και βγαίνουν χρυσαφένιες, τραγανές και πεντανόστιμες. Τα μπλε καβουράκια που φέρνουν από την Καβάλα είναι μεζές από τους λίγους. Το χταπόδι από τη Χίοτο φτιάχνουν μελωμένο, το σβήνουν με ημίγλυκο κρασί και βάζουν στο τέλος λίγο φρέσκο λάδι και χειροποίητο ξίδι από την Κρήτη. Τα ξαδέλφια της Μαρίας μένουν ακόμη εκεί και έχουν τα δικά τους καΐκια, από αυτούς προμηθεύονται τα ψάρια. Η οικογένειά της είναι πέντε γενιές ψαράδες, που γλίτωσαν από την καταστροφή του Τσεσμέ και πέρασαν στη Χίο με τα ψαροκάικα.

Το 1986, κι αφού η συνεργασία με τον αδελφό του είχε «σπάσει», ο κ. Ψαράδες, πρόσφυγες από το Τσεσμέ, οι δικοί της, βρέθηκαν μετά την Καταστροφή στη Χίο και στη συνέχεια στη Χαλκίδα. Κάποια από τα ψάρια της ταβέρνας τα προμηθεύονταν από διάφορα λιμάνια, ένα από τα οποία και η Χαλκίδα.

Ο χώρος όμως είναι όμορφος, η πρώτη ύλη ποιοτική και το χαμόγελο αληθινό. Στην Ψαροκαστέλλα δεν έχουν ανέσεις και το πάρκινγκ είναι δύσκολο. Οι τοίχοι είναι διακοσμημένοι με ενθύμια και φωτογραφίες που ψ..art με θεα αφηγούνται την ιστορία της ΨαροΚαστέλλας.

«Έβλεπε εμένα, έβλεπε τη γιαγιά τη Σμυρνιά και την άλλη τη γιαγιά να μαγειρεύουμε και του άρεσε πολύ αυτό το συναρπαστικό σκηνικό» μας είπε η κ. Η παραδοσιακή ταβέρνα βασίζει τη φιλοσοφία της στις ποιοτικές πρώτες ύλες, συνεργαζόμενη με τοπικούς παραγωγούς, ενώ πολλά από τα λαχανικά και τα κηπευτικά προέρχονται από τον δικό της κήπο Μια ψαροκουζίνα που έχει το κλασικό φρέσκο ψαράκι στην σχάρα ή στο μαγικό, αιθέριο τηγάνι αλλά έχει και κάτι παραπάνω. Τις συνταγές τις κληρονόμησε από τη μαμά και τη γιαγιά της αλλά η φρεσκάδα στις γεύσεις της δείχνει το δικό της χέρι, τη δική της, νέα γενιά. Φωτογραφίες παλιές με το Φάληρο και το Τουρκολίμανο, γυάλες με λουλούδια, παλιά σκεύη, χρώμα παντού, φροντίδα σπιτική, η Μαρία πρέπει να έχει βάλει παντού το χέρι της, να γεμίσει κάθε κενό με χρώμα, με γούστο και με χάρη θηλυκή.

Άμα δεν ξέρεις απέξω τα εσώψυχα του Πειραιά, την Καστέλλα την ταυτίζεις με τις υπέροχες νεοκλασικές βίλες της πρόσοψής της, αυτά τα τυχερά, ρομαντικά αρχοντικά με τους κήπους που αγναντεύουν κατάματα τη θάλασσα. Η Ψαροκαστέλλα είναι η κλασική ελληνική ψαροταβέρνα στην καλύτερη εκδοχή της Αν θέλετε να λαμβάνετε το περιοδικό «Γαστρονόμος» κάθε μήνα στην πόρτα σας, αποκτήστε συνδρομή στην εφημερίδα «Καθημερινή» Ό,τι και να προτιμήσεις, όμως το σίγουρο είναι ότι θα ευχαριστηθείς.